ARTE HEZKUNTZA ESKOLAN

ZINEMA LANDU DAITEKE LEHEN HEZKUNTZAN

2009-01-18T07:29:00.000-08:00

Publizitatearekin batera zinemaren mundua ikutzea ere adin hauetako haurrekin interesgarria da, batez ere, ikus entzuneko gizarte honetan begirada edo ikuspuntu kritikoa gara dezaten eta trasmititzen zaiena itsu-itsuan irentzi ez dezaten.
Zinea lehen hezkuntzako umeekin lantzeko proposamenak ikusi ahal izango dituzu ondoko helbide hauetan:
1. http://www.uhu.es/cine.educacion/cineyeducacion/unidadesguiaorientaciones.htm
2. http://www.auladecine.com/recursos/Matilda.pdf

Ondoko helbide honetan, aldiz, irakasle batzuek idatzitako artikulu bat dago, bertan zinemak gaur egun duen baloreak trasmititzeko indarrari buruz diardute , eta zinema eta hezkuntzari buruzko hausnarketa batzuk ere islatzen dituzte. Interesgarria iruditu zait:
3. http://tecnologiaedu.us.es/bibliovir/pdf/educvalorcine.pdf

PUBLIZITATEA

2009-01-17T06:44:00.000-08:00

Gaur egun bizi garen gizarte honetan, argi dago, zer nolako garrantzia daukan irudiak. Batez ere mugimenduzko irudiak. Dena sartzen baitzaigu begi eta belarrietatik, irudi eta soinuen bitartez; telebista (ia-ia esan daiteke gure gaztetxoen hezitzaile nagusia bihurtzen ari dena, tamalez), zinea, internet, bideojokoak.
Beraz, oso interesgarria eta erabilgarria izan daiteke, arte hezkuntzako irakasgaia baliabide hauetaz baliatzea, eta gaur egungo arte hauek(publizitataea, zinemagintza,...) erabiltzea, haurrei erabiltzen diren teknikak zeintzuk diren adierazteaz gain, gaur egungo gizartea kritikoki ikusten irakasteko.
Oso artikulu interesgarria dago zientzia.net-en, publizitatearen teknika eta moduez ari dena.

Bestalde, eskoletan publizitatea lantzeko modu asko daude, bat izan daiteke, ikasleek beraien anuntzioak grabatzea. Adibide batzuk ikus daitezke helbide honetan.

Publizitateari buruzko dokumental bat. Frantzez batzuek egina da baina gazteleratuta dago.
"El maravilloso mundo de la publicidad" deitzen da.

MUSEOAK

2009-01-14T01:41:00.000-08:00

Hainbat museok gaur egun, beraien eskaintzen artean, eskola umeentzako bisitak pretatzen dituzte, tailerrak, unitate didaktikoak,...lantzeko aukerak emanez.

Bertako langileen artean, jende prestatua daukate irakasleekin hartu emananean dagoena eta hauekin lankidetzan aritzen dena aukera hau eskuragarri izate aldera. Museo hauetan gainera, irakasleen prestakuntza hobetzeko ikastaro desberdinak ere eskaintzen dituzte.

Eskaintza hau duten museoen zerrenda oso handia izango litzateke, beraz, hurbilenak aipatuko ditut hemen:
Guggenheim Bilbao Museoa: http://www.guggenheim-bilbao.es/secciones/docentes/docentes_didacticas.php?idioma=es

Gernikako Euskal Herria museoa:http://web.bizkaia.net/Home2/Noticias/Contenido_Noticia.asp?Not_Codigo=4252

Bilboko Arte Eder museoa:http://www.museobilbao.com/web/web_eu/default.php

Museo Maritimo Ria de Bilbao:http://www.masmar.net/esl/Nautica/Museos-Salones/Museo-Maritimo-Ria-de-Bilbao

Chillida Leku

museoa:http://www.eduardo-chillida.com/Educacion.11.0.html

San Telmo museoa: http://www.museosantelmo.com/actividades2.php?op=3&active=1

KutxaEspacio: http://www.miramon.org/kutxaesp.nsf/fwHome?OpenForm

Zumalakarregi Museoa:http://zm.gipuzkoakultura.net/serviciosyactividadeseducativas.php?op=3&act=15

Zer landu LOGSErekin

2009-01-05T06:53:00.000-08:00

Aurreko sarreran artearen ikuspegi berri bat laburbildu dut, hau da, artea lengoaia bailitzan ikusten zuen ikuspegia. Bertan aipatu dut baita, 1992ko Logse legea arte hezkuntzari dagokionez ikuspegi honetan oinarritzen zela. Beraz, eskolan ikuspegi honetatik, eta ia gaur egundaino, nolako gauzak lantzen ziren laburbiltzen edo goitik aipatzen saiatuko naiz orain.

Hasteko, esango dut, artea lengoaia bat kontsideratzeak aldaketa handia dakarrela eskola munduan lan egiteko orduan. Orain arte, artea norbanakoaren sormen gaitasun bezela ikusten bazen, hau da, zerbait librea eta askatasunez landu beharrekoa, orain beste edozein lengoaia bezela irakatsi daitekeena bilakatzen da. Aldaketa honek, eta batez ere guri dagokigunez lehen hezkuntzan, plastikako edo arte hezkuntzako eskola orduen aldaketa dakar. Orain helburua ez da izango arte lanak ezagutu eta egitea, garrantzi handia izango baitu analisiak,interpretazioak eta iritzi kritikoak. Puntu honetan, garrantzi handia izango du, baita ere, Teknologia berriekin arteak lortu duen irudiak azkar eta etengabe ekoizteko bide berria,hots, artearen kontzeptua zabaldu egin da, arte tradizionalaz gainera diseinua, publizitatea eta imajina ere lantzen baitira.

Igorlea-----------mezua----------hartzailea eskemari jarraituz, haurrek autoreen lanak ezagutzeaz gainera (erabilitako materialak, teknikak,...), beraien bizitza nolakoa izan zen, bizi izan zireneko garaia nolakoa izan zen,e.a. ikusi beharko dituzte ondo interpretatu ahal izateko hauen arte lanak eta modu kritikoz begiratu ahal izateko berauei.

Beraz, curriculum berri honetako arte hezkuntzari dagozkin edukiak ,nolabait, bi multzo nagusitan banandu ditzakegu gauzak erraztu asmoz:

1.Pertzepzioa lantzeko edukiak: eduki multzo hau landuz, 3 zikloetan, lortu nahi dena da, haurrak errealitatea zentzumen guztiekin behatu, aztertu eta ikertzea.
2.Adierazpena lantzekko edukiak: eduki multzo honekin landu nahi dena, bestalde, lengoaiaren elementuak behin ezagututa barne egoerak adierazi eta plazaratzeko gaitasuna.

Ondoko helbide honetan, musika arloa lantzeko alde batetik eta plastika eta arte bisuala lantzeko bestetik, hainbat baliabidetara loturak aurkituko dituzu: http://www.artic.ua.es/sites/u38/sitio391/

RUDOLF ARNHEIM

2008-12-16T10:47:00.000-08:00

ELKARRIZKETA INGLESEZ

Rudolf Arnheim (1904-2007) Berlinen, Alemanian jaio zen. Psikologo eta filosofoa izan zen, batez ere gestalt eta hermeneutikaren psikologien eragina izan zuen. Arte bisual eta beste fenomeno estetiko batzuen azterketan ekarpen handiak egin ditu. Hainbat liburu idatzi ditu; artearen psikologiari buruz, imajinen pertsepzioari buruz edo formen azterketari buruz. "Visual thinking" liburuan esan zuen gizaki garaikide modernoa etengabe akosatua dagoela hizkuntzaren munduarengatik. Arnheimek planteatzen du ikasteko beste hainbat modu badirela, adibidez ikusmenean oinarritutakoa. Berarentzat, artelan batean badaude kualitate eta sentimendu batzuk atzeman ditzakegunak, baina hitzez, hizkuntzarekin ezin adieraz ditzakegunak; eta honen zergatia da hizkuntzak ez digula ematen errealitatearekiko kontaktu zuzena izateko zubirik. Hizkuntzak berarentzat,entzundakoa, ikusitakoa eta pentsatutakoa izendatzeko balio du soilik, eta zentsu honetan hizkuntzak eraikuntza intuitiboa eta sentimenduak oztopatzen ditu.

Aurreko sarreran aipatu dugunez, pertzepzioak, behaketak pisu handia daukoa curriculum berri honetan. Autore honek, pertzepzioari buruzko ikerketa garatu zuen, eta honela zioen: gizakiok, inguratzen gaituzten objektuen kualitateak bereiztuz lortzen dugula heldutasuna. Teoria honen arabera, helduoak, haurrek ez bezela, atzemandako kualitate hauek beste objektu batzuen kualitate konplexuagoekin harremanetan jartzeko gaitasuna daukagu, beste hitz batzuetan esanda orokortzeko gaitasuna. Aipatutako gaitasun honi "desberdintzapen pertzeptibo" izena eman zion. Desberdintzapen pertzeptiboa, bere aldetik, oso pixkanaka garatzen da eta zenbat eta gehiago landu alor bat orduan eta konplexuago eta finagoa izango da gaitasun hori.

Beraz, haurrekin desberdintzapen pertzeptiboa lantzeko moduak bilatu behar ditugu eta horrela, pixkanaka, arlo desberdinak landuz (koloreak, formak,tamainak,...), gaitasun hau garatzen joan.

1992 LOGSE: IKUS ADIERAZPEN ETA PLASTIKAREN LENGOAIA.

2008-12-13T04:07:00.000-08:00

1992ko LOGSE Legearekin, berriz ere Arte Hezkuntza eredu disziplinatu bezala kontsideratzen hasten da eskoletan. Hau da, artea jakinduria antolatua da berriz ere, irakatsi daiteke eta ikas daiteke, gainera lau atalek osatuko dute disziplina hau: historia, kritika, estetika eta teknikak.

Kulturaren teknologizazioaren eta komunikazioaren teoria berrien indarraren eraginez (Bauhaus eskola), artearen helburu bakarra ez da izango autoadierazpena, teknologia berriak erabiliz, arte lan berriak sortzen hasiko dira. Kultura komunikazioaren terminoetan interpretatzen zuen ikuspegi zientifiko kultural berri bat sortu zen:

Paul Kleeren kristalak, adibidez.

Unibertso bisuala eta irudien ekoizpena, komunikazio mota bat bezala ikusten hasi ziren, eta beraien ustez arteak, edo adierazpen plastikoak, lengoaia bat bezala jokatzen zuen (berehala ikusiko dugun bezala, esandako hau 1992ko LOGSE Legean islatu zelarik), haurraren ekintza plastikoa, komunikatzeko bide bezala interpretatzen duen ikuspegi pedagogiko berri bat sortu zelarik:

Artea=Lengoaia

1.Edozein lengoaiak, komunikatzailea izateko,hots, igorletik hartzailera mezua behar bezala garraiatzeko kode bat behar du.

2. Kodea, zentzumenekin jaso daitezkeen zeinu edo ikur bilduma antolatu batez osatuta dago.

3. Zeinu edo ikur hauek bi alde dituzte:

Alde pertzibigarria(adierazlea): hots edo irudi bat.

Alde izkutua(adierazia): hots edo irudi horri dagokion ideia.

4. Komunikazio prozesuaren oinarrizko eskema da:

Igorlea---------mezua/kodea---------hartzailea

BLOG-EN ERABILERA ARTE HEZKUNTZAN

2008-11-21T04:53:00.000-08:00

Bideo hau aurkitu dut, bertan blog-ek arte hezkuntzaren didaktikan nola lagun dezaketen laburbiltzen da:

Ondorengo honetan aldiz "Zer da Artea?" galderari erantzuteko modu originala aurkitu dute. Amaierako erantzuna asko gustatu zait:

AUTOADIERAZPEN EREDUA: Lowenfeld-en ekarpenak

2008-11-19T08:54:00.000-08:00

Viktor Lowenfeld(1903-1960) Austrian, Linz-en jaio zen eta Arte eta Psikologia ikasketak burutu zituen. Irakaslea izan zen Pensilvaniako Unibertsitate Estatalean. Hainbat liburu idatzi zituen, baina hemen 1947an idatzi zuen Creative and Mental Growth (Ahalmen intelektualaren eta sormenaren garapena) aipatuko dut, bertan lantzen duen gaiak eragin ikaragarria izan baitzuen garaiko arte hezkuntzan.
Besteak beste ondoko hauek lantzen ditu liburu honetan:

-Haurraren garapena, osasun mentala eta sormenaren arteko harremanaren garrantzia.
-Edozein haurrek sormena garatzeko kapazitatea dauka, eta irakaslearen funtzioa, hori garatzeko baldintza egokiak eskaintzea eta eta ahalmenok garatzen laguntzea da.
-Haurra presionatzuz gero, haurrari kopiatzen edo kalkatzen utziz gero,etab, haurraren sormen ahalmena murrizten arituko gara.
-Haurraren sormena garatzeko, bere sentimenduak erabili behar ditu eta bizitzarekin harremanetan egon behar du.
-Bere sentimen guztiak erabili behar ditu, esperientzia zuzenak izanez. Bere marrazkiek esperientzien islada izan behar dute.

-Marrazkigintzaren garapenaren prozesua aztertu eta ondoko etapetan sailkatu zuen:

1.ZIRRIBORROA
a)Ordenatu gabeko zirriborroa
b)Zirriborro kontrolatua
c)Izena duen zirriborroa
2.AURRESKEMATIKOA
3.ESKEMATIKOA
4.ERREALISMOAREN FASEA
5.TALDEAREN FASEA

Lowenfeldek dio, estadio edo etapa hauek gizakiaren garapenean naturalak direla (gogoratu Piageten estadioena), eta ondorioz, etapa edo estadio altuago batera pasatzeko haurrak aurreko estadiotik pasatu behar duela.
Artea gizakiaren sentsibilitatea garatzeko, kooperazioa lantzeko, egoismoa gainditzeko, sormena garatzeko, azken finean, hezteko oso tresna egokia zela zioen.
Lowenfelden lan honen ondorioz, haurraren errealitate psikologiko eta soziala interpretatzen hasi ziren eta haurren garapen intelektuala bultzatzeko irakasleak bere egoera eta ingurua kontutan izan behar dituela konturatu.

AUTOADIERAZPENAREN EREDUA

2008-11-14T04:06:00.000-08:00

Autoadierazpenaren ereduaren, edo beste era batera esanda, autoadierazpen sortzailearen pedagogiaren- ikasleei askatasunez eta inongo pautarik eman gabe beraien ideia eta sentimenduak libreki adieraz ditzatela dela arte hezkuntzaren bidea dioen ereduaren-bidea estatuan,40.hamarkadan hasi eta 92.urtean LOGSE sartu zen arte luzatzen da.Ez zen hala gertatu, esate baterako, Europako beste hainbat herrialdetan edo Estatu Batuetan , hauetan ,60.hamarkadaren inguruan Artea hizkuntza bezela ikusten duen eredua indartzen eta eskolan sartzen hasi baitzen.
Baina gure gaurko gaia zentratzeko, lehen pausu bezela Autoadierazpen Ereduaren oinarriak zeintzuk izan ziren aipatuko dut labur-labur:

1.Erromantizismoa.
2.Rousseauren Teoria.
3.Testuinguru soziala (estatuaren kontrolaren aurka artistak)
4.Testuinguru pedagogikoa (eskola berria)
5.Testuinguru filosofikoa (arrazionalismoaren kontra)

Garai hartako egoera sozialaz gain beraz, Rousseauren Teoriek eta hauetan oinarritutako (bertan gauzatu baitziren) Eskola Berriak eragin handia izan zuten eredu honen sorrera eta aplikazioan.
Rousseauk "Emile o De la educacion" deitutako bere liburuan hezkuntzaren printzipio pedagogikoak aurkezten ditu eta besteak beste ondoko hau dio: "Haurrak ba omen du jaiotzetik sormen eta originaltaasun kutsatu gabea eta kultura dela(beste gizakiekin harremanetan jartzen denean, alegia) gizakiak berezko duen ondasun hori galtzearen erruduna".

ILUSTRAZIOA: ARRAZOIA vs. EMOZIOA

2008-11-10T10:08:00.000-08:00

Gorago aipatu dudan bezela, Ilustrazioan eman zen eztabaidak zatiketa bat ekarri zuen arrazoiaren eta emozioaren artean. Zatiketa honek, Artean ere eragina izan zuen, eta nola ez, guri dagokigunez,Arte Hezkuntzan ere bai.
Alde batetik, Artea eta arrazoia lotzen zutenak Akademizismoaren barruan mugitzen ziren, hau da, arautegi bat jarraitzen zute. Artista aditua arautegi estetikoaren ezagupenak zituena zen, irizpide batzuk zeuden eta jarraitu beharrekoak ziren. Esate baterako, edertasunaren kontzeptu bat zegoen, beste era batera esanda, edertasuna ezaugarri konkretu batzuek ematen zuten eta modeloak kopiatzen zituzten. Hezkuntzari dagokionean, Arte Ederretako Eskoletan prozedurak eta arautegi estetikoak modu guztiz disziplinatuan erakusten ziren.

Bestalde, Artea eta emozioa edo sentimendua lotzen zutenak Erromantizismoan murgilduta zeuden. Artista, bere kabuz eta arauen kontra egindako artista zen. Mundu ezkutuen exploratzailea, bai norberaren barne munduarena, bai mundu exotikoena. Artea batik bat, barne emozioen islada bilakatu zen. Hezkuntza munduan, mugimendu honen islada, autoadierazpen sortzailearen pedagogia deritzon ereduan ikusten da.

Arte Hezkuntzak eskolan izan duen bilakaera

2008-11-08T09:10:00.000-08:00

Gaur egun eskoletan irakasten eta ikasten den Arte Hezkuntzak badu jatorria, eta honi buruz hausnarketa txiki bat egitea komenigarria da.

Ilustrazio garaia iritsi arte (XIX. menderarte), Artea natura imitatzean zetzan, egia beraiek ikusten zuten bezalakoa isladatzean. Irakaskuntzari dagokionean, artisautzaren tradizioa jarraitzen zen, hots, teknizismoa, eta Arte eta Lanbide eskoletan zentratzen zen.

Ilustrazioaren garaian (oharra:klik egitean 1989 -2 aukeratu 1.artikulua), gaur egun arte iraungo duen eztabaida bat pizten da; Arrazoaia eta Emozioaren arteko eztabaida. Eskolan ere islatuko da bukatugabeko eztabaida hau eta irakasgaien banaketa bat emango da goian aipatutako bi irizpide hauei jarraiki. Honela, zientzia eta teknologian zentratzen diren irakasgaiak Arrazoiarekin lotuko dira (arte arautegiaren ikuspegia), Artea emozioaren eta sentimenduaren munduarekin lotuko den moduan (izpiritua).

SARRERA

2008-11-01T03:01:00.000-07:00

Bilboko Magisteritza eskolako ikaslea naiz, Lehen Hezkuntzako(LH) espezialitatean ari naiz eta txoko honetan ikasleekin Arte Hezkuntza eskolan lantzeko ideia eta iradokizunak islatzea gustatuko litzaidake.

Arte Hezkuntzak historian zehar eskolan izan dituen etapa desberdinak labur-labur azaltzen saiatuko naiz. Gero, gaur egun, Arte hezkuntza deituriko irakasgaia eskolan aurrera eramateko proposamen desberdinak eta erabiltzen diren metodo eta teknikak ikusi eta ikastea gustatuko litzaidake.

Erabilgarri izango zaizuelakoan,

urtza